Kalıcı Dişlerin Normal Çıkış Takvimi
Kalıcı dişler genellikle süt dişi düştükten sonra 1-6 ay içinde çıkar. Ancak bu süre çocuktan çocuğa büyük farklılıklar gösterebilir. Kız çocuklarında genellikle erkeklere göre biraz daha erken çıkma eğilimi vardır.
Alt ön kesici dişler (6-7 yaş) ilk çıkan kalıcı dişlerdir, ardından üst ön kesiciler (7-8 yaş) gelir. Azı dişleri ve köpek dişleri ise 9-12 yaş arasında tamamlanır.
Kalıcı Diş Neden Gecikmeli Çıkabilir?
En yaygın neden yetersiz alandır. Çene kemik yapısı yeterince gelişmemişse veya komşu dişler boşluğu daraltmışsa, kalıcı diş çıkmakta zorlanabilir. Bu duruma 'gömük diş' denir.
Diğer nedenler arasında kalıcı diş tomurcuğunun yokluğu (agenezi), süpernümerer (fazla) dişlerin yol kapatması, kistik oluşumlar ve travma sonrası diş tomurcuğu hasarı sayılabilir.
Ne Zaman Endişelenmeli?
Süt dişi düştükten sonra 6 aydan fazla süre geçmesine rağmen kalıcı diş çıkmıyorsa, diş hekiminize danışmanız önerilir. Panoramik röntgen ile kalıcı diş tomurcuğunun varlığı ve konumu değerlendirilir.
Ayrıca her iki tarafta simetrik olmayan çıkış (bir taraftaki diş çıktı, diğer taraftaki çıkmadı) da değerlendirilmesi gereken bir durumdur.
Tedavi Seçenekleri
Çoğu durumda sabırla beklemek yeterlidir. Ancak gömük diş tespit edilirse, cerrahi olarak dişin açığa çıkarılması ve ortodontik olarak yerine çekilmesi gerekebilir.
Kalıcı diş tomurcuğu hiç oluşmamışsa (agenezi), süt dişinin mümkün olduğunca uzun süre korunması, implant veya köprü gibi protetik çözümler ileri yaşlarda değerlendirilir.
Yazan
Dt. Gaye Üstüner
Pedodonti Uzmanı · Yeditepe Üniversitesi Doktora Araştırmacısı